بر اساس آمارهاي رسمي وزارت صنايع و خودروسازان داخلي، توليد خودروهاي سبك و سنگين در سال 2005 ميلادي به 994 هزار دستگاه رسيد كه يك ركورد در تاريخ صنعت خودرو ايران به شمار ميرود. اما همچنان كل صنعت خودرو و قطعه ايران تنها در حدود350 ميليون دلار صادرات داشت. با اين كه وزارت صنايع و خودروسازان حاضر نيستند ميزان واردات قطعات و CKD را اعلام كنند، اما پيشبيني ميشود صنعت خودرو ايران در سال 2005 حدود پنج ميليارد دلار واردات قطعه داشته باشد.
واردات خودرو در سال 2005 نيز در حدود 10 هزار دستگاه بود كه بسيار كمتر از پيشبينيهاي انجام شده بود. در اين ميان شركتهاي فولكس واگن، بيامو، آئودي، بنز، تويوتا و سوبارو مجوز واردات گرفتند، اما تنها دو شركت بي.ام.و به تعداد سه هزاردستگاه و تويوتا به تعداد پنج هزار دستگاه خودرو به ايران وارد كردند و دو شركت فولكس واگن و بنز هم به صورت محدود خودرو وارد ايران كردند. ضمن اين كه مردم حدود دو هزار خودرو شخصي را وارد ايران كردند.
براساس اعلام دو شركت ايران خودرو و سايپا اين 2 شركت به ترتيب 553 و 413 هزار خودرو سنگين و سبك توليد كردهاند. در كل صنايع خودروسازي ايران نيز براساس آمار وزارت صنايع حدود 880 هزار خودرو سواري و 104 هزار خودرو تجاري شامل كاميون، اتوبوس، مينيبوس و وانت توليد شد. سود صنعت خودرو ايران نيز در سال 2005 حدود 10درصد اعلام شده است.
دكتر راعي ـ قائم مقام مالي شركت ايران خودرو ـ در توضيح وضعيت اين شركت در سال 2005 ميگويد: ايران خودرو در سال 2005 به ترتيب 553 هزار خودرو توليد كرد كه 540 هزار دستگاه آن سواري بود. درآمد حاصل از فروش خودروهاي سبك و سنگين اين شركت نيز در اين سال به 7 ميليارد و 708 ميليون دلار بالغ ميشود كه شش ميليارد و 608 ميليون دلار آن مربوط به خودروهاي سواري است.
وي با بيان اين كه سود اين شركت از محل فروش خودروهاي سواري در حدود 573 ميليون دلار ميشود، افزوده بود: توليد ما حتي با وجود حذف پيكان به عنوان اصليترين محصول اين كارخانه، پنج درصد رشد يافته است. پيشتر مديرعامل ايران خودرو نيز وضعيت اين شركت را در سال 2005 مطلوب عنوان كرده و گفته بود: حتي با حذف پيكان كه گاو شيرده ايران خودرو بود، باز هم اوضاع خوب است.
با توجه به گفته مديران ايران خودرو به هر حال شركت سايپا با حذف پيكان كه در نيمه سال 2005 صورت گرفت تمامي بازار شركت رقيبش در ايران را به دست آورد. آن گونه كه شركت سايپا اعلام كرده، توليد اين خودروساز در سال 2005 حدود 34 درصد رشد كرده، حال آن كه اين ميزان در ايران خودرو تنها حدود پنج درصد است. اين شركت در سال 2005، 413 هزار خودرو توليد كرد كه340 هزار خودرو آن در كارخانه سايپا و بقيه آن در كارخانههاي سايپاديزل، زامياد و پارس خودرو توليد شده است. درآمد اين شركت نيز در كارخانه سايپا 2.4 ميليارد دلار و در كل كارخانههاي گروه سايپا 3.6 ميليارد دلار بود. به غير از ايران خودرو و سايپا، شركت كرمان خودرو نيز در سال 2005 بعد از تحريم جنرال موتور با انعقاد قرارداد با فولكس واگن و هيوندايي جان تازهاي گرفت و توانست در حدود شش هزار خودرو هيوندايي و فولكس توليد كند. پيشبيني ميشود فروش خودرو در سال 2006 در ايران رشد داشته باشد و از مرز يك ميليون دستگاه بگذرد.
حسين نيوي ـ مدير منابع انساني شركت خودروسازي فورد آمريكا - در اين باره معتقد است كه درآمد سرانه در ايران با توجه به افزايش قيمت نفت در حال افزايش است و بسياري از مردم كه در گذشته نميتوانستند خودرو بخرند، حالا توانايي خريد خودرو را دارند و اين يك نقطه اميد براي شركتهاي خودروسازي داخلي است كه بازار اصلي آنها ايران است.
اصلي ترين دليل كيفيت پايين در خودروهاي داخلي به قطعات توليدي حاصل از روش كپي كاري مربوط ميشود. با این که در حدود 70 قطعه ساز ايراني تحت ليسانس يا به صورت مشترك با يك قطعه ساز معتبر جهاني قطعه توليد مي كنند، اما بقيه قطعه سازان كه در حدود هزار واحد ارزيابي مي شوند، به روش كپي كاري و در حد متوسط و ضعيف از نظر كيفيت قطعه توليد مي كنند. در اين باره شوايتزر - مديرعامل پيشين رنو - صادرات لوگان از ايران را در صورت داشتن كيفيت عملي دانسته بود. البته وي تاكيد داشت كه شركت رنو در ايران تمام تلاش خود را براي رساندن كيفيت توليدات ايراني به سطح استاندارد رنو انجام خواهد داد.
صادرات صنعت قطعه سازي نيز در ايران محدود است اما شركتهاي قطعه سازي نيز اميد دارند با همكاري مشترك خودروسازان ايراني با همتايان خارجي، خود را وارد زنجيره جهاني اين خودروسازان كنند. در سال 2005 قرارداد خريد 640 ميليون دلار قطعه شركت رنو با قطعهسازان ايراني امضا شد و بنا به گفته دانش فهيم - رئیس هيات مديره رنو پارس - 50 قطعهساز ايراني نيز وارد زنجيره تامين رنو نيسان شدهاند. بنا بر اظهار مديران رنو ساخت لوگان از تابستان سال 2006 در ايران با ساخت داخل حداقل 50 درصد آغاز شده و در طول 3 سال به 300 هزار خودرو خواهد رسيد. با تمامي آمارهاي ارائه شده به هر حال به نظر ميرسد در سال 2006 نيز توليد خودرو در ايران افزايش يابد، اما رشد صنعت خودرو از نظر كيفي و تكنولوژي تنها به همكاري مشترك شركتهاي ايراني با شركتهاي بزرگ خارجي بستگي خواهد داشت.
|